Tại nhiều đô thị lớn trên thế giới, mô hình “thành phố thu nhỏ bên sông” đang dần khẳng định vị thế như một lời giải hiệu quả cho bài toán phát triển đô thị bền vững, du lịch trải nghiệm và kinh tế dịch vụ. Không chỉ tái định nghĩa không gian ven nước, các quần thể này còn trở thành trung tâm sinh hoạt mới của thành phố. Tại Đà Nẵng, Da Nang Downtown đang được kỳ vọng sẽ là bước đi tiếp theo của xu hướng này trên dòng sông Hàn.

Sức hút đã được kiểm chứng của các “thành phố thu nhỏ bên sông”

Thực tiễn phát triển đô thị cho thấy, những dự án ven sông được quy hoạch bài bản, tích hợp đa chức năng thường mang lại sức sống mới cho khu vực trung tâm. Thay vì chỉ khai thác giá trị cảnh quan, các “thành phố thu nhỏ bên sông” được tổ chức như một đô thị hoàn chỉnh, nơi dòng sông đóng vai trò trục kết nối chính cho các hoạt động sinh hoạt, văn hóa, thương mại và giải trí.

Elizabeth Quay tại Perth (Australia) là một ví dụ điển hình. Khánh thành năm 2016, dự án đã “đánh thức” bờ sông Swan từng khá trầm lắng, biến nơi đây thành khu phức hợp ven sông hiện đại với bến du thuyền, công viên, lối dạo bộ, nhà hàng, quán cà phê và các không gian tổ chức sự kiện ngoài trời. Sau gần một thập kỷ, Elizabeth Quay không chỉ là điểm đến hàng đầu của người dân và du khách, mà còn trở thành biểu tượng mới gắn kết trung tâm Perth với dòng sông lịch sử.

Điểm khác biệt của Elizabeth Quay không nằm ở những công trình cao tầng mang tính phô trương, mà ở cách dự án tôn vinh bản sắc địa phương. Di sản thổ dân, nghệ thuật công cộng, các công trình lịch sử được phục dựng cùng hệ thực vật bản địa đã biến không gian ven sông thành nơi chốn sinh hoạt thường nhật của cộng đồng, thay vì chỉ là điểm tham quan ngắn hạn.

Tại châu Á, Panlong Tiandi (Bàn Long Thiên Địa) ở Thượng Hải tiếp tục cho thấy tiềm năng tái sinh không gian ven nước dựa trên nền tảng di sản. Từ một thủy trấn cổ gần 1.400 năm tuổi, Panlong Tiandi được tái phát triển thành tổ hợp đô thị quy mô lớn, dung hòa hài hòa giữa lịch sử và nhịp sống đương đại. Trên diện tích hơn 50 ha, dự án bảo tồn hệ thống kênh rạch truyền thống, đồng thời phát triển hơn 230.000 m² không gian xanh công cộng, khoảng 250.000 m² khu dân cư cùng hàng chục nghìn mét vuông diện tích thương mại và văn hóa.

Chỉ trong tháng đầu tiên mở cửa, Panlong Tiandi đã thu hút khoảng 4 triệu lượt khách, với những thời điểm cao điểm lên tới gần 200.000 người mỗi ngày vào dịp lễ. Con số này phản ánh rõ sức hấp dẫn của mô hình đô thị ven sông khi được phát triển đúng hướng: tôn trọng di sản, ưu tiên trải nghiệm con người và tạo ra nhịp sống liên tục.

Từ những mô hình đã thành công, có thể thấy điểm chung của “thành phố thu nhỏ bên sông” là kiểm soát mật độ xây dựng, ưu tiên không gian mở, mặt nước và các hoạt động cộng đồng. Dòng sông trở thành “sân khấu trung tâm” của đời sống đô thị – nơi diễn ra lễ hội, sự kiện văn hóa, giải trí và các hoạt động kinh tế dịch vụ, tạo nên nhịp sống sôi động nhưng vẫn cân bằng.

Da Nang Downtown: bước tiến mới của đô thị bên sông Hàn

Trong bối cảnh đó, Đà Nẵng đang tiếp cận xu hướng phát triển đô thị ven sông theo cách tích hợp và tham vọng hơn với tổ hợp Da Nang Downtown. Dự án được quy hoạch như một “thành phố thu nhỏ bên sông” đúng nghĩa, với hệ sinh thái chức năng đa dạng: công viên văn hóa – vui chơi giải trí, phố thương mại ven sông, nhà hát quy mô 4.000 chỗ, không gian lễ hội và nghệ thuật ánh sáng, cùng các phân khu căn hộ cao cấp, khách sạn 5 sao, văn phòng hạng A và tòa tháp biểu tượng cao 408 m – dự kiến trở thành công trình cao bậc nhất miền Trung.

Không gian cảnh quan của Da Nang Downtown do EDSA (Mỹ) thiết kế, lấy cảm hứng từ lá cờ ngũ sắc trong văn hóa truyền thống Việt Nam. Ý tưởng này được sử dụng làm trục tổ chức không gian chủ đạo, với các lớp cảnh quan phân tầng rõ ràng, phát triển từ lõi trung tâm lan tỏa ra bên ngoài, tạo nên cấu trúc đô thị mạch lạc và giàu tính biểu tượng.

Trung tâm dự án là khu lễ hội – nơi dự kiến hình thành show nhạc nước ứng dụng công nghệ trình diễn hiện đại, đóng vai trò “trái tim” của toàn bộ đô thị ven sông. Bao quanh lõi trung tâm là các dãy nhà thương mại thấp tầng, kết nối trực tiếp với không gian lễ hội, hình thành những tuyến phố sôi động suốt ngày đêm.

Tiếp đó là hệ thống kênh dài khoảng 2 km uốn quanh dự án, vừa góp phần điều hòa vi khí hậu, vừa mở ra các trải nghiệm tương tác mặt nước đa dạng cho cư dân và du khách. Các khối cao tầng được tạo hình như những “ngọn núi sống”, bao bọc vùng lõi trung tâm, định hình đường chân trời đô thị và mở ra các tầm nhìn hướng sông Hàn, biển và không gian lễ hội. Bao quanh toàn bộ dự án là công viên ven sông – một “vùng đệm xanh” quý giá, mở rộng không gian công cộng cho người dân thành phố.

Đánh giá về tiềm năng của Da Nang Downtown, ông Cao Trí Dũng – Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Đà Nẵng nhận định: trong giai đoạn phát triển mới, tổ hợp công viên văn hóa – vui chơi giải trí – thương mại dịch vụ cao cấp này sẽ trở thành sản phẩm du lịch trụ cột, đồng thời là biểu tượng mới, tạo thêm động lực tăng trưởng và nền tảng hạ tầng cho ngành du lịch thành phố, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của du khách trong và ngoài nước.

Thông tin chính thức Da Nang Downtown tại: https://danangdowntown.org/